1/- Thất bại 1 – Đất: kỹ thuật trồng nấm luôn là quá trình khó nên các nhà làm vườn cần có những hiểu biết chuyên sâu để tránh được thất bại trong nghề làm nấm

a/- Tình huống :

- Sau khi nắm vững kiến thức, quy trình trồng nắm rơm, tui hăm hở đi thuê đất để trồng. Miếng đất thuê có diện tích 500m. Xung quanh có rào B40 chắn hết. Nền là đất thịt, có 1 ít cát xan lấp lớp trên bề mặt.
- Tui làm đầy đủ các quy trình vệ sinh, cải tạo đất,……….., phơi 5,6 nắng,……..
- Cấy meo xong, lòng vui mừng chờ đợi ngày thu hoạch…..
- Thông thường sau khi cấy, đến ngày thứ 12 là phải cho thu hoạch. Nhưng đã đến ngày thứ 20 mà chẳng thấy “tơ nhện”, chẳng thấy ” đầu kim” gì hết.
- Đến ngày thứ 30, kết quả không có cây nấm nào mọc…………………..

b/- Nhân và giải pháp :
- Nguyên nhân : Do tui không tìm hiểu kỹ nguồn gốc đất. Nguyên trước đây miếng đất mà tui thuê là 1 trại gà công nghiệp. Thời gian trại gà này hoạt động là 3 năm. Sau khi không ai thuê khoảng nữa năm thì tui đến thuê. Vì vậy, các chất dơ bẩn, vi trùng,…. gây hại vẫn còn khiến cho nguồn nguyên liêu khi mình làm bị nhiễn bệnh nên kết quả = 0.
- Giải pháp: Phải biết rõ nguồn gốc của đất ( nếu đi thuê ) để trồng nấm. Nếu là nguồn gốc nó đã được sử dụng vào mục đích chăn nuôi thì cần phải cải tạo đất thật là kỹ. Bình thường có thể chỉ cần xới đất tơi xốp 10cm, nhưng nếu biết trước đó nền đất này là nền chuồng gà thì ta phải xới sâu hơn nữa ( 15cm trở lên ), đồng thời rải thêm nhiều lớp vôi hơn nữa ( có thể 5 lớp vôi ). Chúng ta phải làm điều này để hạn chế đến mức thấp nhất thiệt hại do vi khuẩn, vi trùng,……. tích tụ sâu dưới nền đất.

2/- Thất bại 2 – Hồ ngâm:

a/- Tình huống :
- Muốn ngâm nguyên liệu thì ta phải xây hồ. Tui hì hục cùng với đứa em đổ mồ hôi tự xây cái hồ ngang 1m, dài 3m, cao 1m. Xây xong trông thấy gớm ( vì là tay ngang mà ). Nhưng cũng không sao, có lỗ thoát, không bị rỉ nước là tốt rồi.
- Bỏ nguyên liệu vào ngâm, ngâm xong rồi cấy,…………..hoàn thành tất cả các công đoạn, đợi ngày thu hoạch.
- Cuối cùng……THẤT BẠI

b/- Nguyên nhân – Giải pháp :
- Nguyên nhân: Không xả, súc hồ, phơi hồ dẫn đến nguyên liệu sẽ được ngâm chung cùng với “bụi” ximăng, các tạp chất trong quá trình xây hồ.
- Giải pháp: Sau khi xây hồ xong phải đổ đầy nước vào hồ, xúc, xả từ 2 đến 3 lần cho các tạp chất mất hết. Sau mỗi lần xúc xả thì nên phơi nắng 1 vài ngày rồi xúc xả.

3/- Thất bại 3 – Loại đất:

* Nguyên nhân :
- Đất để tạo luống trồng nấm tốt nhất là loại đất cát. Hoặc chúng ta pha trộn đất và cát theo tỷ lệ 1 đất: 2 cát.
- Đất để tạo luống trồng nấm dỡ nhất là đất thịt ( đất sét ). Bởi vì đất thịt sẽ rút nước rất chậm. Nếu che chắn không kỹ thì lượng nước đọng lại xung quanh luống nấm sẽ bị hút vào nguyên liệu dẫn đến nguyên liệu sẽ bị dư nước, dư độ ẩm, nấm sẽ không phát triển được.
Lưu ý : Nấm rơm không cần nhiều nước mà chỉ cần độ ẩm mà thôi. Chính vì vậy việc kiểm tra kỹ lưỡng đất có thoát nước tốt hay không là việc đầu tiên trước khi bắt tay vào việc trồng nấm.
Hái Nấm
Người nông dân đang thu hoạch nấm – Ảnh: Thế giới Nấm

4/- Thất bại 4 – Nguyên liệu:

- Nguyên liệu rơm :
+ Chọn những loại rơm tốt, không bị mốc, không bị bệnh đốm vằn, cháy lá, có màu vàng tươi, không bị thối, mục. Đặc biệt cần xác định rõ là trước khi dùng rơm để làm nguyên liệu trồng nấm thì rơm đó đã bị phun thuốc cách đó hơn tháng chưa? Bởi vì nấm rơm rất nhạy cảm với các loại thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu. Nếu rơm đã bị xịt thuốc cách đó không hơn 1 tháng thì khi dùng rơm đó để trồng nấm, chắc chắn sẽ không đạt năng suất. Chính vì vậy hiện nay, rất ít bà con dùng rơm để trồng nấm, hoặc nếu có dùng rơm để trồng nấm thì khâu xử lý nguyên liệu ban đầu rất vất vả, đồng thời năng suất khi thu hoạch sẽ không cao.

- Nguyên liệu bông thải :

+ Kiểm tra kỹ nguồn gốc của bông thải. Nếu là bông được chuyển từ nước ngoài về thì không nên dùng vì thường được ướp hoặc tẩm các chất bảo quản khi về VN. Chọn những loại bông không có bị ướp hoặc phun các chất bảo quản.
+ Sợi bông vụn không lẫn tạp chất, không có mùi mốc, không có xác các động thực vật ( ruồi, muỗi, gián, phân, cây mục, rác ……. ).

- Meo rơm giống :
+ Chọn những nơi bán meo uy tín, cho đổi trả lại miễn phí các bịt meo bị hư hỏng ( không kèm điều kiện gì khi trả đổi).
+ Meo khi mua về phải quan sát kỹ xem có những gì khác thường bên trong bịt meo hay không ( vật lạ, tạp chất,…).
+ Thường sau 7-9 ngày thì meo sẽ chín để ta có thể cấy vào nguyên liệu. Khi meo chín ta quan sát các yếu tố sau đây :
. Có mùi thơm đặc trưng của rơm.
. Các sợi tơ trắng hoặc hạt màu trắng phát triển đều và nhiều xung quanh bịt meo ( tỷ lệ phủ tơ trắng khoảng 80% diện tích bịt meo trở lên).
. Khi trong bịt meo bên cạnh những sợi tơ trắng có xuất hiện những hạt, cục màu đỏ xen lẫn tơ trắng nghĩa là meo bắt đầu già cần phải được cấy vào nguyên liệu càng sớm càng tốt.
. Khi phát hiện bên trong bịt meo có những đốm màu xanh, màu vàng, màu đen hay màu nâu thì meo đó đã bị nhiễm bệnh. Phải cách ly ngay những bịt meo đó ( bỏ những bịt meo bị bệnh càng xa vị trí trồng nấm càng tốt )
. Meo rơm giống không được để quá 12 ngày vì đã già, chuẩn bị hư, nếu cấy vào nguyên liệu thì sẽ không có năng suất cao.

5/- Thất bại 5 – Việc vệ sinh các dụng cụ:

- Sau công đoạn cải tạo đất, lựa chọn nguyên liệu, meo giống là đến giai đoạn chuẩn bị các dụng cụ để cấy meo.
- Các dụng cụ dùng để cây meo bao gồm : Khuôn gổ, thau đựng meo, màng phủ, bao bố……..tất cả các dụng cụ có liên quan khác đều phải được ngâm vôi từ 1-2 ngày trước khi sử dụng. Tỷ lệ pha vôi với nước để ngâm vôi là 10kg vôi/200 lít nước.
+ Nguyên nhân : Trong quá trình tiếp xúc với nguyên liệu, nếu các dụng cụ có liên quan đến quá trình cấy meo không được ngâm vôi thì sẽ xảy ra hiện tượng nguyên liệu bị nhiễm bệnh, nhiễm vi khuẩn, vi trùng do các dụng cụ còn dơ, còn chứa vi khuẩn, vi trùng. Kết quả cuối cùng là sẽ có nấm dại, nấm mốc hoặc không ra nấm.

6/- Thất bại 6 – Nguồn nước:

- Nước được sử dụng trong suốt quá trình trồng nấm rơm, nước dùng để ngâm nguyên liệu, dùng để tưới đón nấm. Vì vậy, cần phải kiểm tra thật kỹ nguồn nước để đảm bảo năng suất cao.
- Dùng bút hoặc giấy để đo độ PH trong nước. Nếu PH từ 7 – 7.5 là được. Nếu nước bị nhiễm phèn ( trên 7.5 ) thì cần phải lọc trước khi sử dụng.
- Cách lọc nước đơn giản và rẻ tiền nhất:
+ Dùng 1 bình có dung tích 400l ( loại đứng cho tiện ). Rải 1 lớp đá 1 x 2 ( đá xanh ) đầu tiên xuống đáy thùng. Tiếp theo là 1 lớp cát ( loại cát xây, không phải cát lấp ). Tiếp tục cho 1 lớp than hoạt tính. Kế tiếp là 1 lớp cát. Cuối cùng là 1 lớp đá 1 x 2. Mỗi lớp cát, đá, than có độ dày từ 8 phân đến 1 tất.
- Nguồn nước có độ PH quá cao hoặc quá thấp sẽ dẫn đến việc nấm không ra, nấm bị nhiễm bệnh, kết quả là năng suất sẽ không đạt hoặc thất bại hoàn toàn.